Tư vấn

Dân sự

Bồi thương thiệt hại ngoài hợp đồng và những điều cần biết
Bồi thương thiệt hại ngoài hợp đồng và những điều cần biết
Tranh chấp về bồi thường ngoài hợp đồng là một trong những loại tranh chấp dân sự phổ biến nhất hiện nay. Vậy bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng là gì? Những thiệt hại nào sẽ được bồi thường?

Bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng là việc bên bị thiệt hại yêu cầu bên gây thiệt hại bồi thường cho những thiệt hại phát sinh giữa các chủ thể không ký kết hợp đồng hoặc có ký kết hợp đồng nhưng thiệt hại xảy ra không liên quan đến nội dung hợp đồng.

1. TRÁCH NHIỆM BỒI THƯỜNG THIỆT HẠI NGOÀI HỢP ĐỒNG PHÁT SINH KHI NÀO?

Theo Điều 584 BLDS 2015 thì có 3 điều kiện làm phát sinh trách nhiệm bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng, bao gồm:

  • Có hành vi xâm phạm tính mạng, sức khỏe, danh dự, nhân phẩm, uy tín, tài sản, quyền, lợi ích hợp pháp khác của người khác;
  • Có thiệt hại xảy ra (bao gồm thiệt hại về vật chất và thiệt hại về tinh thần);
  • Có mối quan hệ nhân quả giữa thiệt hại xảy ra và hành vi xâm phạm.

Lưu ý: Thiệt hại phát sinh do sự kiện bất khả kháng hoặc hoàn toàn do lỗi của bên bị thiệt hại thì không phải bồi thường, trừ trường hợp có thỏa thuận khác hoặc luật có quy định khác.

2. NHỮNG LOẠI THIỆT HẠI NÀO SẼ ĐƯỢC BỒI THƯỜNG?

Thiệt hại ở đây không chỉ là những tổn thất vật chất thực tế có thể xác định được mà còn bao gồm cả tổn thất về tinh thần mà chủ thể bị xâm phạm hoặc người thân thích của họ phải chịu, bao gồm: 

2.1. Tính mạng

- Thiệt hại do sức khỏa bị xâm phạm;

- Chi phí mai táng;

- Tiền cấp dưỡng;

- Chi phí bù đắp tổn thất về tinh thần;

- Thiệt hại khác do luật quy định.

2.2. Sức khỏe

- Chi phí cho việc cứu chữa, bồi dưỡng, phục hồi sức khỏe và chức năng;

- Thu nhập thực tế bị mất hoặc giảm sút;

- Chi phí và thu nhập thực tế bị mất của người khác chăm sóc;

- Thiệt hại khác do luật quy định.

2.3. Danh dự nhân phẩm

- Chi phí hạn chế, khắc phục thiệt hại;

- Thu thập thực tế bị mất hoặc bị giảm sút;

- Chi phí bù đắp tổn thất về tinh thần;

- Thiệt hại khác do luật quy định.

2.4. Tài sản

- Tài sản bị mất, hủy hoại hoặc hư hỏng;

- Lợi ích gắn liền với việc sử dụng, khai thác tài sản bị mất, bị giảm sút;

- Chi phí ngăn chặn, hạn chế và khắc phục thiệt hại;

- Thiệt hại khác do luật quy định.

3. THỜI HIỆU KHỞI KIỆN

Thời hiệu khởi kiện yêu cầu bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng là 03 năm, kể từ ngày người có quyền yêu cầu biết hoặc phải biết quyền, lợi ích hợp pháp của mình bị xâm phạm.

Ví dụ: Ngày 02/07/2024, A phát hiện cá trong ao nhà mình bị chết hàng loạt. A nghi ngờ nguyên nhân là do nguồn nước thải từ nhà B nên A yêu cầu cơ quan giám định về môi trường tiến hành giám định nguyên nhân. Ngày 15/8/2024, A nhận được kết quả giám định về nguyên nhân gây ra thiệt hại chính là do nguồn nước thải từ nhà B. Trường hợp này, thời điểm A biết quyền và lợi ích của mình bị xâm phạm là ngày 15/8/2024.[1]

4. NGUYÊN TẮC BỒI THƯỜNG THIỆT HẠI NGOÀI HỢP ĐỒNG

  • Thiệt hại thực tế phải được bồi thường toàn bộ và kịp thời.

Các bên có thể thỏa thuận về mức bồi thường, hình thức bồi thường bằng tiền, bằng hiện vật hoặc thực hiện một công việc, phương thức bồi thường một lần hoặc nhiều lần, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác.

  • Người chịu trách nhiệm bồi thường thiệt hại có thể được giảm mức bồi thường nếu không có lỗi hoặc có lỗi vô ý và thiệt hại quá lớn so với khả năng kinh tế của mình.
  • Khi mức bồi thường không còn phù hợp với thực tế thì bên bị thiệt hại hoặc bên gây thiệt hại có quyền yêu cầu Tòa án hoặc cơ quan nhà nước có thẩm quyền khác thay đổi mức bồi thường.
  • Khi bên bị thiệt hại có lỗi trong việc gây thiệt hại thì không được bồi thường phần thiệt hại do lỗi của mình gây ra.
  • Bên có quyền, lợi ích bị xâm phạm không được bồi thường nếu thiệt hại xảy ra do không áp dụng các biện pháp cần thiết, hợp lý để ngăn chặn, hạn chế thiệt hại cho chính mình.

ĐỌC THÊM

Trường hợp nào được thay đổi thông tin quê quán trong Giấy khai sinh?

Xin hỏi, pháp luật hiện nay quy định các trường hợp và cách thức thay đổi quê quán trong giấy khai sinh thế nào? - Câu hỏi của bạn Đức Nam (Bình Phước).

Nghệ sĩ có hành vi quảng cáo sản phẩm không đúng sự thật, chất lượng kém sẽ bị xử phạt như thế nào?

Một số nghệ sĩ quảng cáo các sản phẩm như mỹ phẩm, thực phẩm chức năng kém chất lượng thông qua Facebook, TikTok, Youtube,...Trong trường hợp này thì trách nhiệm thuộc về công ty sản xuất hay nghệ sĩ

Bàn về vấn đề tịch thu số tiền cho vay để thu lợi bất chính trong vụ án cho vay nặng lãi

Hiện nay, việc tịch thu số tiền cho vay để thu lợi bất chính trong vụ án cho vay lãi nặng còn có nhiều quan điểm khác nhau.

Trẻ em mất sau 2 giờ sinh có bắt buộc làm giấy khai sinh và giấy khai tử không? Lệ phí làm giấy khai sinh và khai tử cho trẻ là bao nhiêu?

Trẻ mất sau 2 giờ sinh có phải làm thủ tục khai sinh và khai tử không? Thủ tục làm giấy khai sinh và khai tử cho trẻ mất sau 2 giờ sinh cần chuẩn bị những gì và lệ phí là bao nhiêu?

Thời điểm giao kết hợp đồng & thời điểm có hiệu lực giống nhau không?

Hợp đồng hợp pháp có hiệu lực kể từ thời điểm giao kết. Tuy nhiên, trong một số trường hợp, thời điểm giao kết hợp đồng và thời điểm hợp đồng có hiệu lực lại không giống nhau.

Bồi thường thế nào khi chấm dứt hợp đồng thuê nhà trước hạn?

Khi muốn chấm dứt hợp đồng thuê nhà trước hạn nhiều người lo ngại về các khoản tiền phải bồi thường sau đó.

Phân biệt hợp đồng vay tài sản và hợp đồng tín dụng

Chúng ta thường nghe nói đến hợp đồng vay tiền và hợp đồng tín dụng. Vậy đây có phải là hai khái niệm đồng nhất hay không?

Bồi thường tổn thất tinh thần bao nhiêu tiền theo quy định?

Bồi thường tổn thất tinh thần là một trong những dạng bồi thường dân sự khi có thiệt hại xảy ra. Vậy, bồi thường tổn thất tinh thần cụ thể là gì? Bồi thường tổn thất bao nhiêu tiền theo quy định?

Hạn chế năng lực hành vi dân sự được quy định như thế nào?

Hạn chế năng lực hành vi dân sự được quy định như thế nào? Bộ Luật dân sự 2015 chính thức có hiệu lực, và có nhắc tới khái niệm người hạn chế nang lực hành vi dân sự

Nghĩa vụ của chủ sở hữu trong việc thoát nước thải

Nhà ông Bình ở phía sau và cao hơn nhà ông Thắng, toàn bộ nước thải sinh hoạt nhà ông Bình để chảy trên mặt đất nhà mình và tràn sang phía sân nhà ông Thắng. Thấy vậy, ông Thắng đã đề nghị ông Bình...

Hướng dẫn xác định ranh giới thửa đất trên bản đồ địa chính từ ngày 15/01/2025

Ngày 26/11/2024, Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường ban hành Thông tư 26/2024/TT-BTNMT quy định kỹ thuật về đo đạc lập bản đồ địa chính

Một số vướng mắc, bất cập khi áp dụng biện pháp bảo đảm thế chấp theo Bộ luật Dân sự 2015

Vấn đề xác định tài sản thế chấp có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, bởi trong thời gian thế chấp, tài sản thế chấp vẫn thuộc quyền quản lý và sử dụng của bên thế chấp.

Cá nhân, hộ gia đình không phân loại rác từ đầu nguồn có bị xử phạt không?

Nhận thấy rõ yêu cầu bức thiết bảo vệ môi trường thông qua phân loại chất thải rắn sinh hoạt tại nguồn, Luật Bảo vệ môi trường 2020 đã quy định về việc phân loại chất thải rắn sinh hoạt tại nguồn. Cùng với đó,...

Hoàn thiện pháp luật về cầm giữ tài sản trong Bộ luật Dân sự năm 2015

Cầm giữ tài sản là việc bên có quyền đang nắm giữ hợp đồng tài sản là đối tượng của hợp đồng song vụ chiếm giữ tài sản trong trường hợp bên có nghĩa vụ không thực hiện hoặc thực hiện không đúng nghĩa vụ....

Tổ chức mang thai hộ vì mục đích thương mại sẽ bị xử lý như thế nào?

Theo quy định của pháp luật, tội "Tổ chức mang thai hộ vì mục đích thương mại" sẽ bị xử lý như thế nào?