Tại Điều 396 Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định trường hợp bên được đề nghị giao kết hợp đồng chết, mất năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi. Theo đó, trường hợp bên được đề nghị đã chấp nhận giao kết hợp đồng nhưng sau đó chết, mất năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi thì việc trả lời chấp nhận giao kết hợp đồng vẫn có giá trị, trừ trường hợp nội dung giao kết gắn liền với nhân thân bên được đề nghị.
Khi một cá nhân chết hoặc mất năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi thì họ không có khả năng tham gia, xác lập, thực hiện quyền và nghĩa vụ của mình. Tuy nhiên, đối với những cá nhân đã chết mà quyền và nghĩa vụ của họ đã xác lập nếu quyền và nghĩa vụ đó có thể chuyển giao thì quyền và nghĩa vụ của họ được chuyển giao cho người thừa kế của họ. Đối với người bị mất năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi khi cần xác lập, thực hiện quyền và nghĩa vụ thì người đại diện của họ sẽ xác lập, thực hiện. Chính vì vậy, để đảm bảo lợi ích của các bên pháp luật quy định tại Điều 395, 396 Bộ luật Dân sự năm 2015.
Trường hợp bên đề nghị chết, mất năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi sau khi bên được đề nghị trả lời chấp nhận giao kết hợp đồng thì đề nghị giao kết hợp đồng vẫn có giá trị, trừ trường hợp nội dung giao kết gắn liền với nhân thân bên đề nghị. Như vậy, xét về mặt logic thì nếu bên đề nghị chết, mất năng lực hành vi dân sự, có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi trước thời điểm bên được đề nghị trả lời chấp nhận thì đề nghị giao kết hợp đồng không có giá trị tức là chấm dứt hiệu lực.
Ngoài việc công nhận giá trị của đề nghị giao kết thì Bộ luật Dân sự năm 2015 còn ghi nhận một ngoại lệ, đó là trường hợp nội dung giao kết gắn với nhân thân của bên đề nghị. Việc bổ sung trường hợp loại trừ này là cần thiết và phù hợp, bởi lẽ về nguyên tắc những quyền và nghĩa vụ gắn với nhân thân của chủ thể thì không thể chuyển giao được. Trường hợp khi bên được đề nghị đã chấp nhận giao kết hợp đồng nhưng sau đó chết, mất năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi thì việc trả lời chấp nhận giao kết hợp đồng vẫn có giá trị, trừ trường hợp nội dung giao kết gắn liền với nhân thân bên được đề nghị.
Trong trường hợp bên được đề nghị đã trả lời chấp nhận giao kết hợp đồng sẽ làm phát sinh quyền và nghĩa vụ của họ với nhau, việc vô hiệu hợp đồng do bên được đề nghị không có khả năng thực hiện mặc dù đã đồng ý có thể gây thiệt hại cho bên đề nghị. Vì trong thời hạn chờ bên được đề nghị trả lời chấp nhận, theo quy định pháp luật bên đề nghị không được giao kết hợp đồng với bên thứ ba. Như vậy, trong thời gian chờ bên đề nghị có thể bỏ qua nhiều cơ hội hợp tác với người khác, nếu bên được đề nghị đã trả lời chấp nhận mà cuối cùng hợp đồng lại không được ký kết thì không những lãng phí thời gian của của bên đề nghị, mà còn ảnh hưởng đến công việc của họ. Vậy nên, trong trường hợp này người thừa kế hoặc người đại diện cho bên đề nghị sẽ thực hiện thay. Theo quy định của pháp luật, chấp nhận giao kết hợp đồng là sự trả lời của bên được đề nghị về việc chấp nhận toàn bộ nội dung của đề nghị. Do đó có thể hiểu rằng việc bên được đề nghị trả lời chấp nhận nhưng kèm theo điều kiện hoặc yêu cầu sửa đổi đề nghị, sau đó bên được đề nghị chết, mất năng lực hành vi hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi thì câu trả lời kèm với điều kiện hoặc sửa đổi sẽ không có hiệu lực pháp luật.
theo van phong luat su nhan chinh
