1. Thay Đổi Lớn Về Thời Gian Nghỉ Thai Sản
Từ ngày 1/7/2025, lao động nữ sinh con thứ hai được nghỉ trước và sau sinh 7 tháng (trước đây là 6 tháng), trong đó thời gian nghỉ trước sinh không quá 2 tháng.
Sinh đôi hoặc nhiều con trở lên (tính từ con thứ hai): Mỗi con thêm 1 tháng (ví dụ: sinh đôi con thứ hai được nghỉ 8 tháng).
Sinh con đầu tiên hoặc con thứ ba trở lên: Vẫn áp dụng mức 6 tháng cơ bản + thêm nếu sinh đôi.
Các trường hợp đặc biệt:
Sẩy thai/nạo hút từ 5 tháng tuổi hoặc thai chết lưu: Nghỉ 40-50 ngày.
Phá thai dưới 5 tháng: 10-20 ngày.
Dưỡng thai theo chỉ định y tế: 30 ngày.
2. Quyền Hưởng Trợ Cấp Và Nghỉ Việc Của Lao Động Nam
Mức trợ cấp thai sản: 100% bình quân tiền lương tháng đóng BHXH của 6 tháng liền kề trước tháng sinh (trả một lần cho toàn bộ thời gian nghỉ.
Lao động nam khi vợ sinh con (tham gia BHXH bắt buộc):
|
Trường hợp |
Thời gian nghỉ |
|
Sinh thường/con đầu |
5 ngày làm việc |
|
Sinh mổ/dưới 32 tuần |
7 ngày làm việc |
|
Sinh con thứ 2/đôi |
10 ngày làm việc (từ 01/07/2025) |
|
Sinh 3 |
Thêm 3 ngày/con từ con thứ 3 |
Diện mở rộng: Người tham gia BHXH tự nguyện sinh con nhận trợ cấp một lần 3 tháng mức chuẩn nghèo nông thôn (khoảng 2,4 triệu đồng).
3. Điều Kiện Và Nghĩa Vụ Của Người Lao Động
Đóng BHXH bắt buộc đủ 6 tháng trong 12 tháng trước sinh; BHXH tự nguyện chỉ cần đóng trước 1 tháng.
Hồ sơ cần nộp (trong 45 ngày sau sinh, hoặc 90 ngày nếu nhận nuôi trẻ dưới 6 tháng): Giấy chứng sinh/khai sinh (bản sao), giấy ra viện, giấy xác nhận mang thai hộ/khuyết tật con (nếu có).
Thông báo trước cho doanh nghiệp ít nhất 7 ngày, bàn giao công việc; trở lại làm việc đúng hạn (có thể gia hạn bằng văn bản nếu cần).
4. Bảo Vệ Quyền Lợi Và Xử Phạt Vi Phạm
Người sử dụng lao động cấm sa thải, cắt lương thưởng, phân biệt đối xử với lao động nữ mang thai/nghỉ thai sản (Điều 137 Bộ luật Lao động).
Xử phạt: Phạt hành chính 20-40 triệu đồng, buộc nhận lại việc, bồi thường thiệt hại.
Chính sách hỗ trợ dân số: Ưu tiên nhà ở xã hội, vay vốn cho gia đình sinh đủ 2 con.