Nhiều người sau khi mua nhà và sinh sống ổn định một thời gian dài mới phát hiện mình quên thực hiện các thủ tục hành chính bắt buộc. Việc bỏ sót này dễ tạo ra rủi ro pháp lý, thậm chí dẫn đến tổn thất tài chính hoàn toàn không cần thiết.
Trường hợp 1:
Năm 2005, ông H.M.N mua một căn nhà tại Quận 1 nhưng không cập nhật thông tin chủ sở hữu trên điện kế. Đến năm 2011, nhân viên điện lực kiểm tra và phát hiện thiết bị đo điện có dấu hiệu bị thay đổi cấu trúc. Ông bị lập biên bản và xử phạt hơn 41 triệu đồng, dù ông khẳng định mình không hề can thiệp vào đồng hồ điện. Nguyên nhân chính xuất phát từ việc hợp đồng điện vẫn đứng tên chủ cũ.
Trường hợp 2:
Ông L.M.H mua nhà từ tháng 08 - 2007 và vẫn đóng tiền điện đúng kỳ. Tuy nhiên cuối tháng 11-2010, điện lực thông báo sẽ ngừng cấp điện do căn nhà còn nợ 51 triệu đồng. Trước đây, chủ nhà cũ đã tự chuyển mục đích sử dụng điện từ sản xuất sang kinh doanh mà không báo với ngành điện, dẫn đến khoản truy thu lớn. Vì ông Đ. không liên hệ điện lực để kiểm tra công nợ và ký hợp đồng mới, nên bị xác định phải chịu trách nhiệm liên quan.
Trường hợp 3:
Bà P.A.P mua nhà từ năm 2015 nhưng chưa bao giờ làm thủ tục đổi tên đồng hồ nước hay đăng ký đúng định mức sử dụng. Gần đây bà bị truy thu hơn 25 triệu đồng do sử dụng sai định mức nhiều năm liền. Lúc này bà mới biết việc sang tên đồng hồ nước là quy định bắt buộc.
Những tình huống trên cho thấy khi không thực hiện đúng các thủ tục sang tên điện, nước, chủ nhà mới dễ bị liên đới trách nhiệm hoặc phải trả khoản tiền lớn vốn thuộc nghĩa vụ của người tiền nhiệm. Vậy nên sau khi mua nhà, cần thực hiện những thủ tục nào?
Khi nhận chuyển nhượng một căn nhà đã có giấy chứng nhận, việc đầu tiên cần làm là đăng ký biến động (sang tên sổ) trong 30 ngày kể từ ngày hợp đồng công chứng có hiệu lực, theo Điều 133 Luật Đất đai 2024 (sửa đổi 2025).
1. Đăng ký cư trú tại nơi mới
Người chuyển đến chỗ ở hợp pháp mới và đáp ứng điều kiện đăng ký thường trú có trách nhiệm cập nhật nơi cư trú trong 12 tháng theo quy định của Luật Cư trú 2020.
Hiện việc đăng ký có thể thực hiện tại:
-
Cơ quan đăng ký cư trú
-
Cổng dịch vụ công
-
Ứng dụng VNeID
Nếu đủ điều kiện nhưng không đăng ký, người dân có thể bị xử phạt 2 – 4 triệu đồng theo Nghị định 282/2025.
2. Cập nhật các hợp đồng điện, nước, internet…
Về điện
Theo Điều 6 Nghị định 18/2025, người đứng tên hợp đồng điện phải là người có liên quan đến quyền sở hữu căn nhà. Khi chuyển chủ sở hữu, chủ nhà mới cần:
-
Thông báo cho điện lực
-
Làm thủ tục thay đổi thông tin điện kế
-
Ký hợp đồng điện mới
Nếu không, người đang sử dụng điện phải tự chịu trách nhiệm khi có sự cố hoặc phát sinh nợ.
Về nước
Tại TP.HCM, Quyết định 20/2007/QĐ-UBND quy định:
-
Người mua nhà phải làm thủ tục đổi chủ quyền sử dụng đồng hồ nước
-
Đăng ký lại hoặc bổ sung định mức nước để được tính giá đúng
-
Khi bất động sản được chuyển nhượng, quyền sử dụng đồng hồ nước cũng phải chuyển cho chủ mới
-
Chủ mới có trách nhiệm ký lại hợp đồng cung cấp – sử dụng nước
Việc này giúp tránh trường hợp bị truy thu vì sử dụng sai định mức hoặc phải gánh khoản nợ nước của chủ cũ.