Kinh doanh tiền tỷ nhưng "né" thuế
Thời gian qua, tình trạng các cá nhân kinh doanh online trốn tránh nghĩa vụ thuế đang ngày càng phổ biến. Nhiều người coi mạng xã hội như chợ trời, buôn bán rầm rộ, thu hàng chục tỷ đồng nhưng không hề kê khai thu nhập hay nộp thuế.
Mới đây, Công an tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với L.T.A.T. (33 tuổi, trú tại TP Vũng Tàu) vì hành vi trốn thuế và buôn lậu. Người này bị phát hiện kinh doanh hàng nhập từ Thái Lan trên nhiều nền tảng như Facebook, TikTok, nhưng không đăng ký kinh doanh, không kê khai thuế và không thực hiện nghĩa vụ tài chính với nhà nước.
Từ đầu năm 2023 đến tháng 5/2025, T. đã thu về hơn 27 tỷ đồng, nhưng trốn thuế hơn 400 triệu đồng. Hành vi này không chỉ gây thất thu ngân sách mà còn tạo ra môi trường cạnh tranh không lành mạnh.
Trao đổi với báo VietNamNet, Luật sư Lê Văn Kiên, Trưởng văn phòng Luật sư Ánh sáng Công lý cho biết, người bán hàng online có doanh thu từ 100 triệu đồng/năm trở lên phải nộp thuế thu nhập cá nhân (0,5%) và thuế giá trị gia tăng (1%) trên tổng doanh thu.
Theo quy định tại Điều 17 Nghị định 125/2020/NĐ-CP và Luật Quản lý thuế năm 2019, việc nộp chậm thuế sẽ bị tính lãi suất 0,03% mỗi ngày. Ngoài ra, Bộ luật Hình sự quy định người trốn thuế từ 100 triệu đồng trở lên có thể bị phạt tiền từ 100 triệu đến 4,5 tỷ đồng, hoặc phạt tù từ 3 tháng đến 7 năm, tùy mức độ vi phạm và có tổ chức hay không.
Mánh khóe “tránh” thuế và sự vào cuộc của cơ quan chức năng
Theo An ninh Thủ đô, các hội nhóm bán hàng, không ít chủ shop hướng dẫn khách ghi nội dung chuyển khoản là “chuyển tiền” hoặc tên cá nhân, tuyệt đối tránh ghi “mua hàng”, “đặt cọc” để qua mặt cơ quan thuế. Có người còn chia sẻ cách dùng nhiều tài khoản ngân hàng, luân phiên mỗi khi doanh thu sắp vượt 100 triệu đồng.
Tuy nhiên, theo các chuyên gia, cách “né thuế” này đang trở nên kém hiệu quả. Bà Hoàng Thị Trà Hương, Giám đốc Tư vấn FPT Zbiz cho biết, hiện cơ quan thuế đã kết nối dữ liệu từ các sàn thương mại điện tử. Doanh thu được tính trên tổng thu nhập của shop, bất kể tiền vào tài khoản nào hay qua COD.
Ông Trịnh Hồng Khánh, Giám đốc Công ty Thuế Ba Miền cảnh báo: “Dùng tài khoản người thân hay không ghi nội dung mua hàng đều khó qua mắt cơ quan thuế, vì dòng tiền đã nằm trong hệ thống dữ liệu”.
Chuyên gia thuế nhận định, khi bị phát hiện, người bán hàng không chỉ bị truy thu thuế mà còn bị phạt hành chính hoặc xử lý hình sự. Với mức phạt gấp 2 – 3 lần số tiền trốn, chủ shop có thể mất số tiền lên đến 3 – 4 lần số thuế đáng lẽ phải nộp.
Luật sư Lê Văn Kiên khuyến nghị: “Các cá nhân kinh doanh online nên chủ động đăng ký kinh doanh, kê khai và nộp thuế đúng quy định. Hành vi trốn thuế, nếu bị phát hiện, không chỉ ảnh hưởng đến uy tín mà còn phải chịu hậu quả pháp lý nghiêm trọng”.
